دیزل ژنراتور چیست؛ راهنمای جامع و هرچیزی که باید بدانید!

دیزل ژنراتور یکی از ابزارهای کاربردی برای تولید برق است که انرژی مکانیکی ناشی از احتراق سوخت را به انرژی الکتریکی تبدیل می‌کند. دیزل ژنراتورها معمولاً در مناطقی که دسترسی به شبکه برق وجود ندارد یا با مشکل قطعی مداوم برق روبرو هستید، استفاده می‌شود. از مهم‌ترین ویژگی‌های آن می‌توان به تنوع توان تولید برق (مصارف خانگی تا کارخانه‌ها)، دوام بالا، مصرف سوخت بهینه، کاربرد در پروژه‌های مختلف (بیمارستان، ساخت‌وساز، دیتاسنترها و…) اشاره کرد.

اما دیزل ژنراتور چیست؟ در این مقاله از رخشا دیزل آسیا می‌خواهیم ببینیم که دیزل ژنراتور چیست، موتور دیزل چگونه کار می‌کند و هرچیزی که لازم است در مورد آن بدانید را بررسی کنیم.

دیزل ژنراتور چیست؟

اگر بخواهیم خیلی ساده مفهوم دیزل ژنراتور چیست را بررسی کنیم، باید بگوییم دستگاهی برای تولید برق است. موتور دیزل ژنراتور با احتراق سوخت، انرژی مکانیکی تولید می‌کند و این انرژی از طریق شفت به آلترناتور منتقل می‌شود. آلترناتور هم میدان مغناطیسی ایجاد می‌کند که در نهایت، این فرآیند منجر به تولید برق موردنیاز تجهیزات می‌شود. دیزل ژنراتورها به‌عنوان یک منبع مستقل برق در پروژه‌های مختلف که به برق شهری دسترسی ندارند یا نیاز به برق اضطراری برای مواقع قطعی است، استفاده می‌شود.

دیزل ژنراتور چگونه کار می‌کند؟

دیزل ژنراتور از قطعات مختلفی تشکیل شده است که مهم‌ترین آن‌ها موتور و آلترناتور هستند. نحوه عملکرد این دو قطعه برای تولید برق به این صورت است که ابتدا سوخت دیزل وارد سیلندر موتور شده و پس از فشرده‌سازی شدید هوا، مشتعل می‌شود و احتراق صورت می‌گیرد.

احتراق ناشی از سوخت باعث حرکت پیستون‌ها شده و این حرکت منجر به تولید انرژی مکانیکی می‌شود. در نهایت، انرژی مکانیکی از طریق قطعاتی به‌نام میل‌لنگ و شفت به آلترناتور انتقال پیدا می‌کند. با چرخش روتور در میدان مغناطیسی ایجاد شده توسط آلترناتور، جریان الکتریکی القا شده و برق تولید می‌شود. البته قطعات دیگری هم به‌صورت غیر مستقیم در این فرآیند نقش دارند؛ مانند سیستم کنترل و خنک‌کاری.

اجزای اصلی دیزل ژنراتور کدام هستند؟

هنگام شناخت ژنراتور احتمالاً این سوال برایتان پیش می‌آید که مهم‌ترین اجزای دیزل ژنراتور چیست؟ مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:

• موتور دیزل ژنراتور: وظیفه احتراق سوخت دیزل و تولید انرژی مکانیکی را دارد.
• ژنراتور الکتریکی (آلترناتور): وظیفه تبدیل انرژی مکانیکی به انرژی الکتریکی را دارد.
• تابلو کنترل: وظیفه کنترل، حفاظت و مانیتورینگ دیزل ژنراتور را برعهده دارد و روی نمایشگر آن ولتاژ، فرکانس، دما و فشار روغن نمایش داده می‌شود.
• شاسی و کانوپی: محل نصب تجهیزات است که منجر به کاهش لرزش، صدا و حفاظت از عوامل محیطی می‌شود.
• سیستم سوخت‌رسانی ژنراتور: شامل باک سوخت، فیلترها و پمپ است که وظیفه انتقال سوخت به موتور را برعهده دارد.
• سیستم خنک‌کاری ژنراتور: از افزایش دمای موتور و آسیب به قطعات داخلی موتور جلوگیری می‌کند.
• سیستم روغن‌کاری ژنراتور: اصطکاک بین قطعات متحرک موتور را کاهش داده و از سایش جلوگیری می‌کند تا عمر دستگاه افزایش یابد.

بنابراین هرکدام از اجزای دیزل ژنراتورها وظیفه خاص خود را دارند و وجود آن‌ها برای عملکرد کامل ژنراتور ضروری است.

انواع دیزل ژنراتور کدام هستند؟

دیزل ژنراتورها بر اساس فاکتورهای مختلف انواعی دارند که عبارتند از:

• انواع دیزل ژنراتور از نظر توان: ژنراتورهای توان پایین (تا ۳۰ کاوا)، ژنراتورهای توان متوسط (تا ۳۰۰ کاوا) و ژنراتورهای توان بالا (بیش از ۳۰۰ کاوا)
• انواع دیزل ژنراتور از نظر کاربرد: ژنراتورهای تامین برق در زمان قطعی (اضطراری یا Standby)، ژنراتورهای مناسب برای استفاده مداوم در مکان‌های فاقد شبکه برق (پیوسته یا Prime) و ژنراتورهای مناسب برای کارکرد طولانی با بار ثابت (دائم یا Continuous)
• انواع دیزل ژنراتور از نظر فاز: تک فاز (مناسب مصرف خانگی و تجهیزات سبک) و سه فاز (مناسب تجهیزات صنعتی و بار سنگین)
• انواع دیزل ژنراتور از نظر سوخت: دیزل (مصرف سوخت بهینه با دوام بالا)، بنزین (مصرف سوخت متوسط برای مصارف سبک)، دوگانه‌سوز (فعالیت با دیزل یا گاز طبیعی برای کاهش هزینه‌ها). بر اساس نوع استفاده باید ببینید که بهترین نوع سوخت دیزل ژنراتور چیست و به سراغ همان نوع ژنراتور بروید.

بر اساس کاربرد موردنظرتان می‌توانید از میان انواع ژنراتورها بهترین انتخاب را داشته باشید. البته قبل از آن باید ببینید که هدفتان از کار دیزل ژنراتور چیست و قرار است چه تجهیزاتی به آن متصل شود. برای مثال، اگر نیاز به بار سنگین دارید حتماً به سراغ دیزل ژنراتورها بروید اما اگر نیاز به بار سبک دارید ژنراتورهای بنزینی یا گازی هم نیازتان را رفع می‌کند.

برای خرید یک دیزل ژنراتور مناسب لازم است با انواع و کارایی هر مدل در ابتدا به خوبی آشنا شوید. در مقاله (آشنایی با انواع دیزل ژنراتور و کارایی آن‌ها) راهنمایی‌ها و نکات لازم را برای شما جمع آوری کرده‌ایم.

ظرفیت و توان دیزل ژنراتور

توان دیزل ژنراتور یعنی حداکثر مقدار باری که دستگاه می‌تواند به‌صورت ایمن و پایدار تامین کند که شامل موارد زیر است:

• توان دائم: توان درنظر گرفته شده برای کارکرد مداوم و طولانی مدت است.
• توان اضطراری: توان درنظر گرفته شده برای مواقع قطعی برق و زمانی که همه تجهیزات ضروری به آن متصل می‌شوند.

توان ژنراتور با واحد کاوا (kVA) یا کیلووات (kW) بیان می‌شود که باید بر اساس توان موردنیاز تجهیزات به ببینید بهترین دیزل ژنراتور چیست و می‌تواند انتخاب مناسبی باشد.

مصرف سوخت دیزل ژنراتور

یکی از مهم‌ترین هزینه‌های استفاده از دیزل ژنراتورها، مصرف سوخت آن است. مصرف سوخت به توان ژنراتور، درصد بار متصل (معمولاً ۷۵ درصد)، راندمان موتور، شرایط محیطی، وضعیت نگهداری و سرویس دوره‌ای دستگاه بستگی دارد. به‌صورت میانگین مصرف سوخت دیزل ژنراتورها به‌ازای هر کیلووات‌ساعت ۰.۲ تا ۰.۳ لیتر است که بر اساس مدل دستگاه و برند آن فرق می‌کند. اما گاورنر در دیزل ژنراتور چیست؟ وظیفه تنظیم خودکار سوخت را برعهده دارد و از قسمت‌های مهم موتور است.

بیشتر بخوانید: کم مصرف ترین دیزل ژنراتورهای ایران را بشناسید

کاربردهای دیزل ژنراتور در ایران

یکی از مشکلات رایج در ایران، قطعی و نوسان شبکه برق است که باعث شده استفاده از دیزل ژنراتورها رایج باشد. همچنین گاهی اوقات به‌دلیل نبود شبکه برق یا اجرای پروژه در مناطق دور افتاده نیاز به دیزل ژنراتور است. به ‌صورت کلی از دیزل ژنراتورها در صنایع، بیمارستان‌ها، کارگا‌ه‌ها، مراکز درمانی و کلینیک‌ها، پروژه‌های عمرانی و ساختمانی، معدن، دیتاسنترها، بانک‌ها، مراکز مخابراتی، تاسیسات حساس و… استفاده می‌شود.

برندهای مطرح دیزل ژنراتور در ایران

چند مورد از بهترین برندهای دیزل ژنراتور در ایران عبارتند از:

• کامینز (Cummins): یکی از شرکت‌های برتر آمریکایی با سابقه طولانی در زمینه تولید انواع ژنراتورهای بزرگ برای پروژه‌های بزرگ و صنعتی است.
• پرکینز (Perkins): یکی از بهترین شرکت‌های انگلیسی در زمینه تولید بهترین ژنراتورها با توان متوسط در پروژه‌های مختلف است که دوام بالایی دارد.
• شرکت ایدم تبریز: شرکت ایدم تبریز یکی از بهترین برندهای ایران است که فعالیت خود را تحت لیسانس مرسدس بنز شروع کرد و در حال حاضر ژنراتورهای با توان ۵۰ تا ۵۰۰ کاوا تولید می‌کند.
• شرکت موتورسازان تبریز: این شرکت فعالیت خود را تحت لیسانس پرکینز انگلستان شروع کرد و در حال حاضر ژنراتورهای با توان ۲۵ تا ۱۳۵ کاوا تولید می‌کند. در حال حاضر یکی از بهترین شرکت‌های ایران در زمینه تولید دیزل ژنراتور است که می‌توانید از آن استفاده کنید.

بر اساس نیاز و بودجه خود می‌توانید از میان برندهای بالا بهترین گزینه را انتخاب و خریداری کنید. رخشا دیزل آسیا نمایندگی رسمی موتورسازان تبریز و ایدم تبریز است که می‌توانید انواع ژنراتورها با توان موردنظرتان را به همراه گارانتی و خدمات پس از فروش خریداری کنید.

برای بررسی شرایط خرید و قیمت دیزل ژنراتور می‌توانید ضمن اقدام از طریق سایت، با مشاورین ما در رخشا دیزل آسیا در تماس باشید.

همین الان تماس بگیرید.

دیزل ژنراتور ایرانی بهتر است یا خارجی؟

یکی از مهم‌ترین سوالات افراد هنگام خرید ژنراتور این است که تفاوت نوع ایرانی و خارجی دیزل ژنراتور چیست؟ چند فاکتور مهم برای آن وجود دارد که عبارتند از:

• کیفیت و دوام ساخت: برندهای جهانی تجربه بسیار طولانی در زمینه تولید ژنراتور دارند و این موضوع باعث شده تا کیفیت و دوام ساخت بالایی داشته باشند. البته ژنراتورهای ایرانی هم در چند سال اخیر کیفیت بسیار خوبی پیدا کرده‌اند و می‌توانید ژنراتورها با توان متوسط برای مصارف معمول را با خیالی آسوده خریداری کنید.
• هزینه نهایی: ژنراتورهای خارجی هزینه بیشتری نسبت به نمونه ایرانی دارد؛ چرا که هزینه آن به‌صورت مستقیم با ارز بالا می‌رود و برای واردات آن هم باید هزینه بیشتری پرداخت کنید. اگر به دنبال انتخابی اقتصادی برای ژنراتورهای متوسط هستید، پیشنهاد ما خرید دیزل ژنراتورهای ایرانی است.
• خدمات پس از فروش: ژنراتورهای خارجی در ایران خدمات پس از فروش بسیار کمی دارند؛ بنابراین در صورت نیاز به تعمیرکار یا لوازم یدکی دسترسی بسیار سخت و هزینه‌بر است. درحالی‌که ژنراتورهای ایرانی توسط نمایندگی‌های رسمی ارائه می‌شود و در اکثر شهرها می‌توانید با هزینه معقول آن را سرویس یا تعمیر کنید.
• راندمان و مصرف سوخت: ژنراتورهای خارجی از تکنولوژی قدرتمندتری برای تولید ژنراتورها استفاده کرده‌اند که این موضوع باعث راندمان بالا و مصرف سوخت بهینه می‌شود. البته ژنراتورهای ایرانی با توان متوسط هم مصرف سوخت قابل قبولی دارند و تفاوت چندانی میان آن‌ها با نمونه خارجی نیست.

بنابراین اگر نیاز به خرید دیزل ژنراتور دارید، با درنظر گرفتن موارد بالا می‌توانید با خیالی آسوده ژنراتور موردنظرتان را انتخاب و خریداری کنید.

قیمت دیزل ژنراتور چگونه تعیین می‌شود؟

قیمت دیزل ژنراتورها به فاکتورهای مختلفی بستگی دارد:

• توان و ظرفیت: هر چقدر توان و ظرفیت بالاتر باشد، موتور و آلترناتور هم قوی‌تر بوده و قیمت بیشتری هم دارد.
• نوع و برند موتور: ژنراتورهای برند معروف‌تر معمولاً هزینه بیشتری نسبت به نمونه‌های دیگر بازار دارند.
• نوع ژنراتور و آلترناتور: کیفیت سیم‌پیچ، توان تحمل اضافه بار، نوسان کم ولتاژ و… بستگی به نوع ژنراتور و آلترناتور دارد؛ همچنین در قیمت تاثیرگذار هستند.
• تجهیزات جانبی: هر چقدر تجهیزات جانبی مانند تابلو کنترل دیجیتال، AVR (تنظیم‌کننده ولتاژ)، ATS (سوئیچ اتوماتیک برق شهری) حرفه‌ای‌تر باشد هزینه خرید آن هم بیشتر است.
• نوع کاربرد و خدمات پس از فروش: ژنراتورهای اضطراری ارزان‌تر از ژنراتورهای دائم‌کار هستند؛ چرا که طراحی آن‌ها ساده‌تر و برای کار کردن در مدت زمان کوتاه‌تر است.
• خدمات پس از فروش و گارانتی: ژنراتورهایی که گارانتی بیشتری دارند، هزینه بیشتری هم خواهند داشت و می‌توانید با خیالی آسوده برای مدت زمان بیشتری استفاده کنید.

نکات مهم در خرید دیزل ژنراتور

اگر قصد خرید دیزل ژنراتور را دارید، احتمالاً می‌خواهید ببینید که نکات خرید دیزل ژنراتور چیست؟ چند نکته مهم عبارتند از:

• نیاز واقعی خود را مشخص کنید: ابتدا باید بر اساس تجهیزات متصل به ژنراتور، توان واقعی موردنظر را به همراه کوتاه‌مدت یا بلند مدت بودن اضافه بار را مشخص کنید.
• برندی با کیفیت مناسب را انتخاب کنید: اگر محدودیت بودجه ندارید به سراغ برندهای خارجی بروید تا پایداری و طول عمر بالاتری داشته باشد. اگر محدودیت بودجه دارید به سراغ برندهای داخلی با گارانتی مناسب و کیفیت بالا بروید.
• نوع ژنراتور را مشخص کنید: ژنراتور را از نظر نوع سوخت و نوع کاربرد (اضطراری یا پیوسته) مشخص کنید و از میان انواع ژنراتورها بهترین انتخاب را داشته باشید.
• سیستم جانبی و کنترل را درنظر بگیرید: بر اساس نیازتان به ژنراتور از تابلو کنترل دیجیتال و ATS استفاده کنید؛ همچنین تجهیزات جانبی مانند کانوپی را هم درنظر بگیرید.
• مصرف سوخت و راندمان را جدی بگیرید: در طولانی مدت، مصرف سوخت و راندمان اهمیت بسیار زیادی دارد و باید به سراغ برندهایی با راندمان مناسب و مصرف سوخت کمتر بروید.

نکات دیگری مانند خدمات پس از فروش و دسترسی به قطعات هم بسیار مهم است که باید درنظر داشته باشید.

نصب و راه‌اندازی دیزل ژنراتور

نصب و راه‌اندازی دیزل ژنراتورها شامل ۷ مرحله است که عبارتند از:

1. انتخاب محل نصب: تهویه مناسب، سطح صاف و پایدار، دسترس به جریان هوا، استفاده از کانوپی مناسب، درنظر گرفتن رطوبت و… از مهم‌ترین آن‌ها هستند.
2. نصب شاسی و لرزه‌گیر: ژنراتور باید روی شاسی محکم، مقاوم و ترازشده باشد که صدا و لرزش کمتر شود. همچنین عملکرد موتور ارتباط مستقیمی به تراز بودن دستگاه و کم بودن لرزش دارد.
3. اتصال به سیستم سوخت و خنک‌کننده: ژنراتور باید به‌صورت اصولی به سیستم سوخت و باک دیزل متصل شده و فیلترهای سوخت و روغن قبل از راه‌اندازی بررسی شوند.
4. اتصالات برق و تابلو کنترل: ژنراتور باید به‌صورت اصولی به تابلو کنترل و سیستم مصرف‌کننده متصل شود. همچنین کابل و اتصالات باید مطابق استانداردها باشد. در ژنراتورهای سه فاز، ترتیب فازها بسیار مهم است و باید اتصال زمین به‌درستی اجرا شود.
5. آماده‌سازی موتور جهت راه‌اندازی: در این مرحله باید روغن، سوخت و مایع‌خنک‌کننده به موتور اضافه کنید. همچنین فیلترها و اتصالات موتور باید محکم و سالم بوده و راه‌اندازی اولیه بدون تست بار باشد.
6. راه‌اندازی اولیه: ژنراتور بدون بار برای مدت زمان کوتاهی روشن شده تا عملکرد موتور و آلترناتور را بررسی شود. در صورت وجود نشتی یا صدای غیرطبیعی، دستگاه خاموش شده و مشکل رفع شود.
7. راه‌اندازی ژنراتور با بار: در نهایت، ژنراتور را به تجهیزات متصل کنید و به سراغ بررسی ولتاژ، فرکانس و عملکرد تابلو کنترل بروید. در روزهای اول راه‌اندازی ژنراتور بار کامل نباشد تا قطعات داخلی با مشکل روبرو نشوند.

نگهداری و سرویس دیزل ژنراتور

سرویس و نگهداری دیزل ژنراتورها شامل موارد زیر است:

• بازدید روزانه: سطح روغن، مایع خنک‌کننده و سخت به‌صوت روزانه بررسی شود. همچنین ببینید که ژنراتور با نشتی سوخت یا آب روبرو نشده باشد و اگر صدای آن تغییر کرده، حتماً علت را بررسی کنید.
• سرویس دوره‌ای: شامل تعویض روغن، فیلترها (روغن، سوخت و هوا)، تمیز نگه داشتن فیلتر هوا و… است که باید بر اساس دستور سازنده (مثلاً هر ۵۰۰ ساعت یا ۶ ماه) بررسی شود.
• بررسی سیستم سوخت: کیفیت سوخت مصرفی را بررسی کنید تا آب یا ذرات معلق در آن نباشد. همچنین خط سوخت و فیلترها را در سرویس‌های دوره‌ای شستشو دهید تا خیالتان بابت عدم گرفتگی آن راحت باشد.
• باتری و سیستم برق: وضعیت باتری دستگاه، اتصالات، کابل‌ها، تابلو کنترل و… را بررسی کنید تا خیالتان بابت عملکرد ATS و AVR برای پاسخ سریع به سوئیچ برق شهری راحت باشد.
• تست عملکرد دستگاه: هر هفته یک بار دستگاه را بدون بار راه‌اندازی کنید تا از عملکرد سالم آن مطمئن شوید. همچنین در ژنراتورهای اضطراری حتماً هر ماه یک بار دستگاه را با بار واقعی بررسی کنید تا از سلامت دستگاه و عملکرد آن مطمئن شوید.

مزایا و معایب دیزل ژنراتور

مهم‌ترین مزایای دیزل ژنراتور عبارتند از:

• توان بالا و مطمئن: مناسب برای تولید بار سنگین و رفع نیاز تجهیزات صنعتی
• دوام و طول عمر طولانی: مقاومت بالای دیزل ژنراتورها نسبت به نوع بنزینی
• استفاده برای کاربردهای مختلف: قابل استفاده در صنایع مختلف بدون شبکه برق
• مقاومت در شرایط محیطی سخت: توان کارکرد در دما و ارتفاع بالا به همراه مقاومت نسبت در برابر گردوغبار
• مصرف سوخت بهینه نسبت به توان تولیدشده: راندمان بسیار عالی در بار کامل به همراه هزینه‌های عملیاتی پایین نسبت به ژنراتورهای بنزینی و گازی
• کارکرد طولانی و پیوسته بدون پیش آمدن مشکل برای دستگاه: امکان استفاده در پروژه‌های صنعتی به‌صورت ۲۴ ساعته در ۷ روز هفته

مهم‌ترین معایب دیزل ژنراتور عبارتند از:

• صدای زیاد: نیاز به کانوپی برای کاهش آلودگی صوتی ناشی از عملکرد دستگاه
• هزینه اولیه بالا: برندهای باکیفیت دیزل ژنراتور هزینه اولیه بسیار بالاتری دارند.
• نیاز به نگهداری منظم: سرویس‌های دوره‌ای مانند تعویض روغن و فیلترها مهم است.
• آلاینده‌ها و دود: حجم تولید و انتشار گازهای کربن‌دی‌اکسید زیاد است.
• وزن و حجم زیاد: دیزل ژنراتورها نیاز به فضای زیاد برای نصب و نگهداری دارند.

دیزل ژنراتور نو یا دست دوم؟

برای پاسخ به این سوال باید ببینیم که تفاوت نو یا دست دوم بودن دیزل ژنراتور چیست؟

مهم‌ترین مزایا و معایب خرید دیزل ژنراتور نو عبارتند از:

• مزایای خرید دیزل ژنراتور نو: عمر مفید بالا، گارانتی و پشتیبانی، عملکرد مطمئن و بهتر، امکان سفارشی‌سازی تجهیزات جانبی
• معایب خرید دیزل ژنراتور نو: هزینه بالاتر نسبت به ژنراتورهای کارکرده

مهم‌ترین مزایا و معایب خرید دیزل ژنراتور دست دوم عبارتند از:

• مزایای خرید دیزل ژنراتور دست دوم: قیمت پایین‌تر، مناسب برای پروژه‌های کوتاه مدت، دسترسی سریع و آماده استفاده بودن
• معایب خرید دیزل ژنراتور دست دوم: استهلاک بالای قطعات، ریسک خرابی بیشتر، نداشتن گارانتی و نامشخص بودن وضعیت دستگاه مانند ساعت کارکرد و رسیدگی‌ها

در مقاله خرید دیزل ژنراتور دست دوم این موضوع را به صورت کامل بررسی کرده‌ایم که می‌توانید با خواندن آن ببینید خرید دیزل ژنراتور دست دوم می‌تواند منطقی باشد یا نه.

رخشادیزل آسیا؛ نمایندگی رسمی خرید بهترین دیزل ژنراتورها

اگر قصد خرید دیزل ژنراتور را دارید، رخشا دیزل آسیا به‌عنوان نمایندگی رسمی برندهای مختلف در ایران فعالیت می‌کند. در بخش محصولات می‌توانید از میان انواع دیزل ژنراتورها بهترین گزینه را به همراه گارانتی و خدمات پس از فروش سفارش دهید. همچنین اگر نمی‌دانید کدام گزینه بهترین انتخاب است، کارشناسان ما در کنارتان است تا شما راهنمایی کنند. کافی است با ما تماس بگیرید و از مشاوره رایگان ما استفاده کنید.